امام حسن
پیرامون شعر آیینی
حسین عباس‌پور از شاعران جوان آیینی است که اهتمام خاصی در سرایش شعر دربارۀ امام حسن مجتبی(ع) داشته و دارد. برخی او را شاعر دلبسته و منتسب به این حضرت می‌شناسند؛ گرچه عباس‌پور شعرهای دیگری در مدح و مرثیه سایر ائمه(ع) نیز سروده است.
شعر توحیدی
معرفی
مجموعه «شعر توحیدی»، نخستین کتاب از مجموعه «سیری در قلمرو شعر آیینی» است که در دوازده بخش، پیشینه شعر توحیدی در چهارده سده را به ترتیب تاریخی بررسی کرده و نمونه‌های گوناگونی را از سروده‏‌های شاعران، ارائه نموده است.
«موضوع و موضع» در شعر دینی
پیرامون شعر آیینی
در اشعار مذهبی ما، خلأ نگاه اسوه‌ای به ذوات مقدسه و پرداختن به سیرۀ اجتماعی و سیاسی آن بزرگوارن به شدت حس می‌شود و این هم یک واقعیت است که شعر مذهبی ما آن قدر که به شخصیت‌های دینی بها می‌دهد به سایر موضوعات دینی بها نمی‌دهد. اما آیا برای پرکردن نیمۀ خالی لیوان، باید نیمۀ پر…
جاده
پیرامون شعر آیینی
این غزل از کارهای موفق محمدمهدی سیار است که مانند دیگر آثارش عطر اندیشه‌محوری و دغدغه‌مندی از آن به مشام می‌رسد. این غزل کوتاه دو عنصر مهم شعری یعنی شاعرانگی و شهود را توأمان دارد و به شیوة غزل‌های سبک هندی خالی از مضمون نیست اما اندیشه را فدای مضمون نمی‌کند.
پیشوایان هدایت
معرفی
گفتن این‌که تاریخ ۲۵۰ سالۀ اهل‌بیت علیهم‌السلام حکایت درخشش نوری واحد است، به زبان، ساده است اما نشان‌دادن آن با جزئیات و در قالب بیش از چهار هزار صفحه کتاب و ذیل سرفصل‌های مختلف و با بهره‌گیری از منابع متعدد، کار دشواری است که مجموعه‌ی ۱۴ جلدی اعلام‌الهدایة از عهده‌ی آن برآمده…
امام عصر
یک شعر یک نکته
شعر مهدوی یکی از شاخه‌های شعر ولایی است که از لحاظ موضوع و مضمون‌سازی ویژگی‌های متمایزی با بخش‌های دیگر شعر آیینی و ولایی دارد. در این غزل، شاعر نگاهی جهانی به موضوع مهدویت در شعر امروز داشته است و در اثرش از ویژگی‌هایی مؤثری بهره برده است.
امام عصر
یک شعر یک نکته
در این نوشتار، پیرامون سه شعر مهدوی که در آن‌ها روایت نقش مهمی دارد به نکاتی اشاره می‌کنیم.
امام عصر
یک شعر یک نکته
پر کن دوباره کیل مرا، ایّها العزیز! دست من و نگاه شما، ایّها العزیز! رو از من شکسته مگردان که سال‌هاست رو کرده‌ام به سمت شما، ایّها العزیز! جان را گرفته‌ام به سرِ دست و آمدم از کوره راه‌های بلا، ایّها العزیز! وادی به وادی آمده‌ام، از درت مران وا کن دری به روی گدا، ایّها العزیز!…
امام هادی علیه‌السلام
یک شعر یک نکته
🔹با مرور شعرهایی که با موضوع امام هادی(علیه‌السلام) سروده شده است در می‌یابیم که برخی اشعار نگاه قابل قبولی به زیارت «جامعۀ کبیره» داشته‌اند. زیارتی که از این امام معصوم نقل شده و برای استفادۀ مضمونی و مفهومی در شعر، بسیار قابل اعتنا است. 🔹نحوۀ استفادۀ شاعران از زیارت جامعه را…
امام باقر علیه‎السلام
یک شعر یک نکته
🔹با مرور شعرهای شاعران درباره با امام باقر(علیه‌السلام) در می‌یابیم که نسبت به شعر و شخصیت این حضرت (در مدح و مرثیه) دو رویکرد بیان عالمانه و بیان کودکانه به چشم می‌خورد که نگاهی کوتاه به این دو رویکرد و نحوۀ بیان، قابل تأمل است. 🔹در قصیدۀ استاد محمدجواد غفورزاده، زبان فاخر…
یا فاطمه
پیرامون شعر آیینی
در بررسی مدح و شیوه‌های مدیحه‌پردازی در اشعار شاعران، از گذشته تا امروز می‌توان به چهار نوع نگرش دست یافت. در نوشتار پیش‌رو انواع یاد شده بررسی می‌شوند.
شعر فاطمی
یک شعر یک نکته
🔹وزن «مفتعلن مفاعلن، مفتعلن مفاعلن» از وزن‌هایی است که در غزلیات مولوی متعدد از آن استفاده شده است. مثل: بی‌همگان به سر شود بی تو به سر نمی‌شود داغ تو دارد این دلم جای دگر نمی‌شود
شعر فاطمی
یک شعر یک نکته
از عناصر مهمی که در مبحث فرامتنی شعر اهمیت فراوان دارد، نقش انتقال پیام به مخاطب است. «رومن یاکوبسن» صاحب نظریۀ نقش‌های زبان ساختارگرا، شش عامل«شنونده»، «گوینده»، «بافت»، «پیام»، «تماس» و «رمز» را در کلام مؤثر می‌داند.
حضرت ام البنین علیهاالسلام
در آستان اهل‌بیت
لا تَدْعُوِنِّي وَيْكِ أُمَّ الْبَنِينَ تُذَكِّرِينِي بِلِيُوثِ الْعَرِينِ واى بر تو ای مدینه! مرا ديگر مادر پسران مخوان،كه مرا به ياد شيران بيشه‌ام می‏اندازى
شعر فاطمی
یک شعر یک نکته
«سوژه معادل (subject,sujet) و در معنای اصطلاحی به موضوع یا درونمایه اطلاق می‌شود؛ و در ترجمۀ متون فلسفی و علوم اجتماعی به زبان فارسی برای سوژه معادل‌های گوناگون آورده‌اند؛ مثل: حامل، مدرک، ذهن، اساس، نفس، عامل شناسایی، درون نهاد، صورت ذهنی، عامل معرفت، شناساگر و... .» (اخوت،۱۳۸۵…
شعر فاطمی
یک شعر یک نکته
در مثنوی احمد عزیزی «یاس» به عنوان نماد معرفی و شناخته می‌شود و هرکجا که واژۀ یاس قرار می‌گیرد منظور از آن، حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) است. استعاره، زمانی به نماد تبدیل می‌شود که بتواند اثرگذار باشد و در آثار دیگر نمود پیدا کند. ترکیب‌هایی مثل: «یاس کبود»، «یاس نیلی»، «یاس مدینه…
شعر فاطمی
یک شعر یک نکته
شعر و زندگی در ارتباط با هم‌اند؛ به طوری که جهان‌بینی فردی از زندگی اثر می‌پذیرد و بر شعر اثر می‌گذارد. از طرفی شعر، زندگی شاعر را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد.ممکن است یک اتفاق روزمره، یا یک تصویر شاعر را به زمان و مکان مشترک ببرد. در شعر فاطمی، این برداشت شاعرانه دور از دسترس نیست…
شعر فاطمی
یک نکته از این معنی
با هر دری که بعد نگاه تو باز شد / انگار در گلوی علی استخوان شکست ... اشاره به تداوم داغ، در دل مولا امیرالمؤمنین بعد از شهادت حضرت صدیقه طاهره(علیهاالسلام) اشاره تاریخی به کلام حضرت: «و فِی العَینِ قَذىً، و فِی الحَلقِ شَجاً؛ خار در چشم و استخوان در گلو» با بیانی شاعرانه
شعر فاطمی
یک نکته از این معنی
معمولاً وقتی به جای خود، برای کسی دعا کنید برای شما این رفتار اثر وضعی دارد و ثواب دعا برای شما هم نوشته می‌شود؛ اما به زعم شاعر، حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) آن قدر کریم است که حتی آن اثر وضعی دعایش را هم می‌بخشد. لحن شعرهمراه با شگفتی است: چه قرآن کریمی! «قرآن کریم» اشاره دارد…
شعر فاطمی
یک نکته از این معنی
شاعران ولایی‌سرا در موضوع پنهان بودن مزار حضرت زهرا(س)، مضامین متنوع و شاعرانه‌ای آفریده‌اند. ذاکران محترم در هنگام اجرای شعر، با هدف تنوع بخشی به اجرا، می‌توانند به یکی از این نمونه‌ها اشاره کنند: چون دید تربتش، سند غربت علی‌ست پنهان نگاه داشت ز چشم زمانه‌اش (استاد محمدعلی…